İçeriğe geç
Siber Kale by Labris Networks

Rehber · Satın alma ve şartname

Kapasite Planlaması: Tepe Yük, Üç Yıllık Büyüme ve HA Payı

Labris Networks Mühendislik Ekibi · Son güncelleme 15 Ağustos 2026 · 9 dk

Kısa cevap

Kapasite kararı bugünkü ortalama trafiği katalog rakamıyla karşılaştırarak verilemez. Hesaba ölçülmüş tepe yük, yıllık büyüme, açık olacak denetim modüllerinin etkisi ve yedeklilik payı birlikte girer. Aktif-pasif bir çiftte kapasite iki cihazın toplamı değil, tek cihazın kapasitesidir.

Kapasite kararının en yaygın hali şudur: bugünkü ortalama trafik ölçülür, katalogdan bir üst model seçilir, üzerine bir miktar pay konur.

Bu yöntem üç noktada kırılır ve kırıldığı yer genellikle satın alma tamamlandıktan sonra görülür.

Adım 1. Tepe Yükü Ölçün

Ortalama trafik bir kapasite göstergesi değildir. Cihaz tepe anında zorlanır ve o an ortalamaya yansımaz.

Temel ölçülerinizden alınacak değer, gün içi tepe ve dönemsel tepedir. Ay sonu kapanışı, bordro günü ya da kurumunuzun yılın en yoğun haftası neyse orada ölçülmüş değer esastır.

Ölçüm yoksa hesap tahmine dayanır ve tahminler sistematik olarak düşük çıkar.

Tepe yükün süresi de kaydedilmelidir. On dakika süren bir tepe ile üç saat süren bir tepe farklı cihaz davranışları gerektirir.

Adım 2. Doğru Göstergeyi Seçin

Kapasite tek bir sayı değildir. Dört ayrı sınır vardır ve bir cihaz herhangi birinde tükenebilir.

Çıktı (throughput). Saniyede taşınan bit. Büyük paketli trafikte belirleyicidir.

Mpps. Saniyede işlenen paket. Küçük paketli trafikte asıl sınır budur ve katalog değerleri genellikle büyük paketle ölçülür.

CPS. Saniyede kurulan yeni bağlantı. Çok sayıda kısa oturum üreten ortamlarda ilk tükenen sınırdır.

Eşzamanlı oturum. Tablonun tutabileceği kayıt sayısı.

Kendi ağınızda hangisinin sınıra en yakın olduğunu bilmeden alınan cihaz, yanlış boyutta olabilir. Ölçüm dördünü birden kapsamalıdır.

Adım 3. Modül Etkisini Uygulayın

Katalog değerleri çoğunlukla en sade yapılandırmayla ölçülür: tek kural, kapalı denetim modülleri, temiz tablo.

Üretimde durum farklıdır. Saldırı önleme, uygulama tanıma, web filtreleme ve şifreli trafik denetimi açıkken elde edilen değer belirgin biçimde düşer. Düşüşün oranı ürüne ve trafiğe göre değişir; tahmin edilemez, ölçülür.

Bu yüzden hesaba giren rakam, üretimde açık olacak modüllerle ölçülmüş rakam olmalıdır. Böyle bir ölçüm elde yoksa, kabul testinde üretilecek ilk madde budur.

Adım 4. Büyüme Payı Ekleyin

Cihaz bugüne değil, kullanım ömrüne göre seçilir. O ömür genellikle üç ila beş yıldır ve yaşam sonu tarihleriyle sınırlıdır.

Büyüme payı bir varsayımla değil, ölçümle türetilir: geçmiş iki üç yılda trafiğiniz ne kadar arttı? O eğilim devam ederse ömür sonunda nerede olursunuz?

Ölçülmüş geçmiş yoksa sektör ortalaması kullanılabilir, ama bu bir tahmindir ve öyle yazılmalıdır.

Büyümenin yalnız hacimde olmadığına dikkat edin. Kullanıcı sayısı sabit kalsa bile uygulama başına bağlantı sayısı artar; CPS ihtiyacı hacimden hızlı büyüyebilir.

Adım 5. Yedeklilik Payını Ayırın

Burası en sık yapılan hatanın yeridir.

Aktif-pasif çiftte kullanılabilir kapasite tek cihazın kapasitesidir. İkinci cihaz yük taşımaz, bekler. Toplama yapmak kapasiteyi iki katı gösterir. Bu hata yalnız arıza anında ortaya çıkmaz; normal işleyişte de yanlış bir tabana dayanılmış olur.

Aktif-aktif çiftte iki cihaz da yük taşır ve toplam kapasite gerçekten artar. Ancak asıl soru şudur: bir cihaz arızalandığında kalan cihaz tüm yükü taşıyabilir mi?

Cevap hayırsa, yedeklilik yalnız kâğıt üzerindedir. Arıza anında hizmet kesintiye uğramaz ama performans kabul edilemez seviyeye düşer ve sonuç kullanıcı açısından aynıdır.

Pratik ölçü şudur: her cihaz normal işleyişte kapasitesinin yarısının altında kalmalıdır. Bu, arıza anında kalan cihazın tam yükü karşılamasını sağlar.

İkiye bölünme senaryosu da bu adımda düşünülür; iki cihazın aynı anda aktif olduğu bir durumda kapasite hesabı geçersizdir.

Adım 6. Şartnameye Koşulla Yazın

Bütün bu hesap, ölçülebilir maddelere çevrilmediğinde tekliflerin karşılaştırılmasında işe yaramaz.

“On gigabit çıktı” bir kriter değildir. Kriter şöyle yazılır: hangi paket boyutunda, kaç eşzamanlı oturumla, hangi modüller açıkken ve hangi kural seti büyüklüğüyle.

Aynı disiplin dört göstergenin hepsi ve devir süresi için geçerlidir. Ayrıntısı ölçülebilir kriter yazımı yazısındadır.

Son olarak, kabul testinde bu değerlerin sahada tekrar ölçüleceği şartnameye yazılmalıdır. Ölçülmeyeceği bilinen bir kriter, teklif aşamasında ciddiye alınmaz.